Oʻzlik olmoshlari: myself, yourself

Harakat bajaruvchining oʻziga qaytganda yoki «oʻzim, oʻzi» deb taʼkidlaganda. B1

Reflexive pronouns (myself, yourself, himself…) harakat bajaruvchining oʻziga qaytganini koʻrsatadi: I cut myself. — Men qoʻlimni kesib oldim. Agar gapda bajaruvchi va toʻldiruvchi bir odam boʻlsa, me, him, them oʻrniga shu olmoshlar ishlatiladi.

Ular taʼkidlash uchun ham kerak — «oʻzim, oʻzi»: She made the cake herself. — Tortni u oʻzi pishirdi. by myself esa «yolgʻiz, hech kimning yordamisiz» degani: I live by myself.

Birlikda -self, koʻplikda -selves: myself, yourself, himself, herself, itself; ourselves, yourselves, themselves.

Shakllar

Birlik

I → myself
you → yourself
he → himself / she → herself
it → itself

I taught myself to play the guitar.

Koʻplik

we → ourselves
you → yourselves
they → themselves

Come in, everyone, and help yourselves to some plov!

by + olmosh

by myself / by herself / by themselves…
= alone, without help

My little brother can tie his shoes by himself.

Qachon ishlatiladi

Bajaruvchi va toʻldiruvchi bir odam boʻlganda

Be careful! Don't burn yourself. — Ehtiyot boʻl! Kuyib qolma.
He looked at himself in the mirror. — U oynada oʻziga qaradi.
We really enjoyed ourselves at the party. — Bazmda juda yaxshi vaqt oʻtkazdik.

Taʼkidlash uchun: «oʻzim, oʻzi» (boshqa hech kim emas)

I fixed my bike myself. — Velosipedimni oʻzim tuzatdim.
The head teacher herself came to our class. — Sinfimizga direktorning oʻzi keldi.

by myself = yolgʻiz yoki hech kimning yordamisiz

I went to the cinema by myself. — Kinoga yolgʻiz bordim.
Did you do this project by yourself? — Bu loyihani yolgʻiz oʻzing qildingmi?

Oʻzbek tili bilan farqi

Oʻzbek tilida bitta «oʻz» soʻzi egalik qoʻshimchasi bilan oʻzgaradi: oʻzim, oʻzing, oʻzi, oʻzimiz. Ingliz tilida esa har bir shaxs uchun alohida soʻz bor: myself, yourself, himself, ourselves. Bundan tashqari, oʻzbekchada «yuvindi, kiyindi» kabi feʼllar -n- qoʻshimchasi bilan yasaladi, inglizchada esa ular olmoshsiz: I washed, I got dressed. «Oʻzimni yaxshi his qilyapman» iborasini soʻzma-soʻz tarjima qilmang: I feel good, I feel myself good emas.

Eslatmalar

Koʻp feʼllar ingliz tilida odatda olmoshsiz ishlatiladi: wash, get dressed, shave, relax, feel, meet, concentrate. I feel tired (I feel myself tired emas), We met at six.
themselves va each other farq qiladi: They looked at themselves — har biri oʻziga qaradi. They looked at each other — ular bir-biriga qarashdi.
Joy predloglaridan keyin odatda oddiy olmosh ishlatiladi: She put her bag next to her. I have no money on me.
Foydali iboralar: Help yourself! (Oling, marhamat!), Make yourself at home. (Oʻzingizni uyingizdagidek his qiling.), Enjoy yourselves!

Keng tarqalgan xatolar

✗ I feel myself tired today. ✓ I feel tired today.
feel feʼli olmoshsiz ishlatiladi.
✗ I cut me with a knife. ✓ I cut myself with a knife.
Bajaruvchi va toʻldiruvchi bir odam, shuning uchun myself.
✗ We met ourselves at the bus stop. ✓ We met at the bus stop.
meet «uchrashmoq» maʼnosida olmoshsiz ishlatiladi.
✗ Ali and Laylo help themselves with homework. ✓ Ali and Laylo help each other with homework.
«Bir-biriga» maʼnosida each other kerak, themselves emas.

Mini test

1. Kamola, be careful with that knife! Don't cut ___. you / herself / yourself

Javob: yourself. Kamolaga «sen» deb gapiryapmiz va harakat uning oʻziga qaytadi, shuning uchun yourself.

2. I ___ tired after the football match. felt me / felt myself / felt

Javob: felt. feel feʼli olmoshsiz ishlatiladi: I felt tired.

3. We didn't ask anyone for help. We painted the room ___. us / ourselves / ourself

Javob: ourselves. we → ourselves; koʻplikda -selves boʻladi.

4. Laylo and Madina are best friends. They phone ___ every evening. themselves / each other / theirselves

Javob: each other. Ular bir-biriga qoʻngʻiroq qiladi, shuning uchun each other.

5. The children had a great time at the zoo. They really enjoyed ___. themselves / theirselves / yourselves

Javob: themselves. they → themselves; theirselves degan soʻz yoʻq.

По-русски: Возвратные местоимения: myself, yourself

Когда действие направлено на самого себя или когда нужно подчеркнуть «сам».

Возвратные местоимения (myself, yourself, himself…) показывают, что действие возвращается к тому, кто его совершает: I cut myself. — Я порезался. Если подлежащее и дополнение — один и тот же человек, вместо me, him, them используются эти местоимения.

Они также служат для усиления — «сам, сама»: She made the cake herself. — Она сама испекла торт. А by myself значит «один, без чьей-либо помощи»: I live by myself.

В единственном числе окончание -self, во множественном -selves: myself, yourself, himself, herself, itself; ourselves, yourselves, themselves.

Сравнение с русским и узбекским

В русском одно местоимение «себя» на все лица, а в английском у каждого лица своя форма: myself, yourself, himself, ourselves. Кроме того, многие русские глаголы на -ся в английском возвратного местоимения не требуют: умываться — wash, одеваться — get dressed, встречаться — meet, расслабляться — relax. «Чувствовать себя» — просто feel: I feel tired. А «друг друга» — это each other, а не themselves.

Bogʻliq mavzular

Ingliz tilini Safiya bilan oʻrganing

Qisqa darslar, 12 ta oʻyin, hikoyalar va oʻzbek yoki rus tilida tushuntiradigan sunʼiy intellekt oʻqituvchisi — A1 dan IELTS gacha. Учите английский с Сафией — на узбекском или русском.

Bepul boshlash Ilovani yuklab olish