-ing shakli: ega sifatida va predlogdan keyin
Harakatni ot kabi nomlash uchun: gap boshida ega sifatida va har doim predlogdan keyin. B1
Feʼlga -ing qoʻshsak, u harakatning nomi boʻlib, ot kabi ishlay oladi: swim → swimming («suzish»). Shunday soʻz gapning egasi boʻlishi mumkin: Swimming is good for your health.
Ega boʻlgan -ing shakli bitta harakat hisoblanadi, shuning uchun feʼl birlikda turadi: Learning languages is fun — garchi «languages» koʻplikda boʻlsa ham.
Ikkinchi muhim qoida: predlogdan keyin feʼl har doim -ing shaklida keladi — at, in, of, about, for, before, after, without, by va boshqalar. I'm good at drawing. Thanks for helping me. Predlogdan keyin hech qachon to + feʼl yoki feʼlning oddiy shakli kelmaydi.
Shakllar
verb-ing (+ words) + verb (singular)Reading before bed helps me sleep.
adjective / verb / noun + preposition + verb-ing
before / after / without / by + verb-ingShe is interested in learning Korean.
not + verb-ingNot sleeping enough is bad for you.
Qachon ishlatiladi
Ega sifatida — umuman biror harakat haqida gapirganda
- Learning a new language takes time. — Yangi til oʻrganish vaqt talab qiladi.
- Playing games all night isn't a good idea. — Tun boʻyi oʻyin oʻynash yaxshi fikr emas.
Sifat + predlogdan keyin: good at, interested in, afraid of, tired of
- My brother is good at fixing bikes. — Akam velosiped tuzatishni yaxshi biladi.
- I'm tired of waiting. — Kutaverib charchadim.
Feʼl + predlogdan keyin: think about, talk about, look forward to
- We're thinking about going to Samarkand in the summer. — Yozda Samarqandga borishni oʻylayapmiz.
- I'm looking forward to seeing you. — Siz bilan koʻrishishni intiqlik bilan kutyapman.
before, after, without, by, instead of soʻzlaridan keyin
- Wash your hands before eating. — Ovqatlanishdan oldin qoʻlingizni yuving.
- He left without saying goodbye. — U xayrlashmasdan ketib qoldi.
- You can improve your English by watching films. — Film koʻrib ingliz tilingizni yaxshilashingiz mumkin.
Oʻzbek tili bilan farqi
Oʻzbek tilida bunga oʻxshash shakl bor: -sh / -ish bilan yasalgan harakat nomi — «suzish», «oʻqish». «Suzish foydali» = Swimming is good for you, bu juda oʻxshash. Oʻzbekchada «Suz foydali» demaganimizdek, inglizchada ham «Swim is fun» deyilmaydi — ega boʻlganda -ing kerak. Shunga qaramay, oʻquvchilar koʻpincha feʼlning oddiy shaklini qoʻyib yuborishadi. Yana: oʻzbekchada qoʻshimcha harakat nomidan keyin keladi («chizishni», «ketishdan oldin»), inglizchada predlog oldinda turadi va keyin -ing: before leaving. «-masdan» = without + -ing.
Eslatmalar
- look forward to, be used to iboralarida to — predlog, shuning uchun keyin -ing keladi: I'm looking forward to meeting you.
- «To swim is fun» kabi gaplar grammatik jihatdan toʻgʻri, lekin juda rasmiy va kam ishlatiladi. Odatda Swimming is fun yoki It's fun to swim deyiladi.
- Yozilishi: swim → swimming, write → writing, lie → lying.
Keng tarqalgan xatolar
- ✗ Swim is my favourite sport. ✓ Swimming is my favourite sport.
Harakat ega boʻlsa, -ing shakli kerak. - ✗ I'm interested in learn Chinese. ✓ I'm interested in learning Chinese.
in — predlog, predlogdan keyin feʼl -ing oladi. - ✗ Thank you for help me. ✓ Thank you for helping me.
«for»dan keyin -ing kerak. - ✗ I'm looking forward to see you. ✓ I'm looking forward to seeing you.
Bu yerda to — predlog, infinitiv belgisi emas, shuning uchun -ing.
Mini test
1. ___ vegetables every day is good for you. Eat / Eating / To eating
Javob: Eating. Ega boʻlgan harakat -ing shaklida keladi.
2. My sister is very good at ___. draw / to draw / drawing
Javob: drawing. at — predlog, undan keyin -ing.
3. Turn off the lights before ___ the room. leaving / leave / to leave
Javob: leaving. «before»dan keyin feʼl -ing shaklida keladi.
4. Watching videos in English ___ my listening. improve / are improving / improves
Javob: improves. -ing ega bitta harakat, feʼl birlikda: improves.
5. He left without ___ anything. say / saying / to say
Javob: saying. without — predlog, shuning uchun saying.
По-русски: Герундий: подлежащее и форма после предлогов
Чтобы назвать действие как существительное: подлежащим в начале предложения и всегда после предлога.
Если добавить к глаголу -ing, получится название действия, которое работает как существительное: swim → swimming («плавание»). Такое слово может быть подлежащим: Swimming is good for your health.
Герундий-подлежащее — это одно действие, поэтому сказуемое стоит в единственном числе: Learning languages is fun — хотя «languages» во множественном.
Второе важное правило: после предлога глагол всегда стоит в форме -ing — at, in, of, about, for, before, after, without, by и других. I'm good at drawing. Thanks for helping me. После предлога никогда не бывает инфинитива с to или голой формы глагола.
Сравнение с русским и узбекским
В русском подлежащим обычно бывает инфинитив: «Плавать полезно», «Долго сидеть вредно». Поэтому русскоязычные говорят «To swim is useful» или даже «Swim is useful» — по-английски естественнее Swimming is good for you. После предлогов в русском идёт существительное или оборот «то, что»: «спасибо за помощь», «перед тем как уйти» — отсюда ошибки «thanks for help me», «before leave». Помните: английский герундий — не русское деепричастие («делая»); это скорее отглагольное существительное.
Bogʻliq mavzular
- Feʼl + to yoki -ing A2
- Like, love, hate + -ing shakli A1
- Sifat va feʼldan keyingi predloglar B1
- Maʼnosi oʻzgaradigan feʼllar: -ing yoki to B2
- Be used to va get used to: koʻnikish B2
Qisqa darslar, 12 ta oʻyin, hikoyalar va oʻzbek yoki rus tilida tushuntiradigan sunʼiy intellekt oʻqituvchisi — A1 dan IELTS gacha. Учите английский с Сафией — на узбекском или русском.