Ehtiyotkor ifodalar (hedging)

Fikrni haddan tashqari qatʼiy emas, ehtiyotkor va ilmiy ohangda aytish uchun. C1

Hedging — fikrni yumshatish. Akademik ingliz tilida «Social media causes depression» kabi qatʼiy gaplar xavfli: buni isbotlash qiyin. Ehtiyotkor variant: Social media may contribute to depression yoki Social media appears to be linked to depression. Bu zaiflik emas — ilmiy halollik va aniqlik belgisi.

Asosiy vositalar: modal feʼllar (may, might, could), seem / appear / tend + to-infinitiv, be likely / unlikely to, ehtimol bildiruvchi ravishlar (probably, possibly, generally, arguably) va shaxssiz tuzilmalar (It seems that…, It is possible that…, There is evidence that…).

Miqdor va kuchni ham yumshatish mumkin: all → most / many, always → often / usually, prove → suggest, cause → contribute to.

Lekin hammasini birdan ishlatmang: «It might possibly seem that…» — ortiqcha. Bitta gapda bitta-ikkita ehtiyotkor ifoda yetarli, asosiy fikringiz esa baribir aniq boʻlishi kerak.

Shakllar

seem / appear / tend feʼllari
subject + seem / appear / tend + to + verb
subject + seem / appear + to have + past participle

Students who sleep well tend to get better marks.

be likely to tuzilmasi
subject + be + likely / unlikely + to + verb
It is likely that + clause

Online learning is likely to grow in the next decade.

Shaxssiz tuzilmalar
It + seems / appears / is possible + that + clause
There is evidence that + clause

It appears that the new rule has reduced traffic.

Modal feʼllar
subject + may / might / could + verb

Too much screen time may affect children's sleep.

Qachon ishlatiladi

Haddan tashqari umumlashtirmaslik

Dalillarga asoslangan xulosani ehtiyotkorlik bilan aytish

Ehtimolli bashorat

Oʻz fikrini yumshoq bildirish va muloyim eʼtiroz

Oʻzbek tili bilan farqi

Oʻzbek tilida ham yumshatish bor: «-sa kerak», «-ga oʻxshaydi», «ehtimol», «balki», «shekilli», «-dir» (U uydadir). Farqi: oʻzbekchada bu qoʻshimcha yoki yuklama bilan qilinadi, ingliz tilida esa alohida feʼl tuzilmasi kerak: seem + to-infinitiv, be likely to. Shuning uchun «He is seems tired» yoki «It is seem that…» kabi xatolar chiqadi: seem — oddiy feʼl, u -s oladi va is bilan kelmaydi. Yana bir farq: oʻzbek ilmiy matnlarida «…ni isbotlaydi» kabi qatʼiyroq uslub koʻp uchraydi, ingliz akademik matnida esa bunday qatʼiylik ortiqcha daʼvo boʻlib koʻrinadi.

Eslatmalar

Keng tarqalgan xatolar

Mini test

1. The new rule ___ to have reduced traffic in the city centre. seems / is seem / seem

Javob: seems. The new rule = it, shuning uchun seems; is qoʻshilmaydi.

2. Young people are ___ to use social media than older people. more probably / more likely / likely more

Javob: more likely. be more likely to — «ehtimoli koʻproq»; probably soʻzidan keyin to qoʻyilmaydi.

3. It ___ that the museum will close for repairs next year. is appear / is appearing / appears

Javob: appears. appear — oddiy feʼl: It appears that…

4. Which sentence is best for an academic essay? Homework may help to improve results. / Homework always improves results. / Homework might possibly perhaps improve results.

Javob: Homework may help to improve results.. Bitta ehtiyotkor ifoda (may) — qatʼiy ham emas, ortiqcha ham emas.

5. Students who exercise regularly ___ to feel less stressed. are tend / tend / tending

Javob: tend. tend — oddiy feʼl: subject + tend + to.

По-русски: Смягчение высказываний (хеджирование)

Чтобы высказать мысль осторожно, без категоричности, в научном стиле.

Hedging — смягчение высказывания. В академическом английском категоричные фразы вроде «Social media causes depression» рискованны: это трудно доказать. Осторожный вариант: Social media may contribute to depression или Social media appears to be linked to depression. Это не слабость, а признак научной честности и точности.

Основные средства: модальные глаголы (may, might, could), seem / appear / tend + инфинитив с to, be likely / unlikely to, наречия вероятности (probably, possibly, generally, arguably) и безличные конструкции (It seems that…, It is possible that…, There is evidence that…).

Смягчать можно и количество, и силу утверждения: all → most / many, always → often / usually, prove → suggest, cause → contribute to.

Но не используйте всё сразу: «It might possibly seem that…» — перебор. Одного-двух смягчений в предложении достаточно, а ваша главная мысль всё равно должна быть ясной.

Сравнение с русским и узбекским

В русском есть свои средства: «по-видимому», «вероятно», «как правило», «можно предположить», «скорее всего», «вряд ли». Многие переводятся прямо: вероятно → probably, вряд ли → is unlikely to. Главное отличие — там, где в русском вводное слово, в английском часто личная конструкция: «Он, кажется, устал» → He seems to be tired, «Цены, скорее всего, вырастут» → Prices are likely to rise. Отсюда ошибки вроде «Prices are likely will rise». Кроме того, вместо привычного «мы доказали» в английской науке пишут the results suggest.

Bogʻliq mavzular

Ingliz tilini Safiya bilan oʻrganing

Qisqa darslar, 12 ta oʻyin, hikoyalar va oʻzbek yoki rus tilida tushuntiradigan sunʼiy intellekt oʻqituvchisi — A1 dan IELTS gacha. Учите английский с Сафией — на узбекском или русском.